قفسه بندی و قفسه های فروشگاهی واحدهای اصلی تجهیزات خرده فروشی هستند که بیشتر سوپرمارکت ها و فروشگاه های بزرگ از آن استفاده می کنند.
این قفسه ها نقش مهمی در توسعه کسب و کارها و سهولت فروش محصولات ایفا می کنند. آنها با قرار دادن انواع محصولات در پیش چشم مشتریان باعث افزایش راندمان فروش می شوند و مشتری را برای خرید محصولات ترغیب می کنند.
این قفسه ها مخصوص روزنامه، لوازم التحریر، انواع مواد غذایی بسته بندی شده و نشده (مانند میوه و سبزی)، قطعات صنعتی، سخت افزارهای رایانه ای، پوشاک و لباس، مواد آرایشی و بهداشتی و غیره هستند.
انواع قفسه بندی فروشگاهی
دو نوع اصلی سیستم قفسه بندی فروشگاهی وجود دارد: قفسه های یک طرفه و قفسه های دو طرفه. قفسه های یک طرفه بیشتر در کنار دیوارهای فروشگاه قرار می گیرند و به دو گروه خود ایستا و یک طرفه دیواری تقسیم می شوند. قفسه های یک و دو طرفه می توانند برای نگهداری اقلام سنگین در فروشگاه ها به کار روند که به آنها قفسه فروشگاهی سنگین گفته میشود. قلابها، ستون و پایه های این قفسه ها قویتر و اتصالات آنها محکمتر است.
قفسه های فروشگاهی یک طرفه خود ایستا و دو طرفه در دنیا با نام تجاری قفسه های گاندولا (Gondola Retail Shelving System) شناخته می شوند. طبق تعریف سایت ویکی پدیا گاندولا عبارتند از: «قفسه ای ثابت یا خود ایستا است که خرده فروشان برای نمایش کالاهای خود از آن استفاده می کنند». گاندولا معمولاً شامل یک پایه افقی و یک بخش عمودی (ستون محکم) است که قفسه ها بر روی این ستون سوار شده اند. برخی از گاندولاهایی که در مرکز فروشگاه قرار میگیرند، گرد هستند و مشتریان از هر طرف به آنها دسترسی دارند و برخی دیگر سه یا 4 طرفه هستند. قفسه های مرکزی فروشگاه برای اقلام غذایی بسته بندی شده، محصولات آرایشی بهداشتی، قطعات خودرو، نوشیدنی و مانند آن استفاده می شوند. در انتهای راه روی قفسه های دو طرفه میتواند یک اتاقک فرعی عمودی (Bays) قرار بگیرد که به طور مرتب برای تبلیغات و پیشنهادات ویژه استفاده می شود.
گاندولاها علاوه بر ایجاد فضایی دلنشین در فروشگاه ها باعث استفاده بهینه از فضای در دسترس میشوند و یک انتخاب معمول در بسیاری از کسب و کارها هستند. 4 مزیت اصلی این قفسه ها عبارتند از: چندکاره بودن، بیشینه ساختن فضا، افزایش سود و مناسب بودن برای هر فضا.
واحدهای قفسه بندی فروشگاهی دو طرفه گزینه محبوبی برای فروشگاه های مختلف هستند زیرا آنها چند کاره هستند و می توانند نیازهای مختلف فروشندگان را برآورده سازند. یک کارمند به راحتی می تواند آنها را نصب کند و نیاز به استخدام یک فرد ماهر در این زمینه نیست. می توان آن را به راحتی به هر جایی از فروشگاه انتقال داد. تعداد قفسه ها را کم یا زیاد کرد و با اطمینان از اینکه محصولات دارای فضای مناسب هستند به راحتی می توان عمق و ارتفاع قفسه ها را تغییر داد تا بیشترین بهره برداری را داشت. در صورتی که به آنها به صورت مقطعی نیاز نباشد، می توان آنها را به آسانی جمع آوری کرد. نکته ای که باید در اینجا به آن اشاره کرد این است که ممکن است این قفسه ها وزن زیادی داشته باشند که جا به جا کردن و تغییرات در آنها نیروی انسانی کافی نیاز دارد. قفسه های دو طرفه با استفاده از ارتفاع از حداکثر فضا استفاده می کنند و در عین حال این اطمینان وجود دارد که محصولات در قفسه به گونه ای سازماندهی شده اند که به راحتی مشتریان آنها را پیدا می کنند. با دیواره دار کردن قفسه ها امکان سقوط و آسیب رسیدن به کالاها به حداقل می رسد.
قفسه بندی دو طرفه در انواع شکل و رنگ عرضه می شود که امکان جذب مشتری را افزایش می دهد. قرار گرفتن کالاها در ارتفاع نیز امکان دسترسی آسانتر به آنها را فراهم می کند و شانس دیده شدن محصولات را افزایش می دهد. به همین دلیل سود فروشگاه را افزایش می دهد، به علاوه اگر در نگهداری از آنها دقت لازم صورت گیرد تا چندین دهه می توانند باقی بمانند و نیاز به جایگزینی آنها به صورت مرتب نیست. اگر در این زمینه مراقبت های لازم صورت نگیرد، امکان تغییر ظاهری و شکستن آنها وجود دارد.
بدون توجه به نوع محصولات در یک کسب و کار این قفسه ها را می توان در انواع فروشگاه ها و سوپرمارکت ها مستقر کرد و از فضای در دسترس به صورت بهینه استفاده کرد. توانایی متصل کردن لوازم جانبی مانند سبدها به این قفسه ها وجود دارد و گزینه مناسبی درباره انعطاف پذیری آنها است.
در ساختار قفسه های دو طرفه و یک طرفه خود ایستا یک قفسه پایه است که معمولاً بر روی پایه اصلی قرار دارد و نمی تواند از موقعیت افقی خود خارج و کج شود. اجزای این قفسه پایه با قفسه های بالایی تفاوتی ندارد. تنها تفاوت این قفسه در این است که بر خلاف طبقات بالا به بازو یا ستون محافظ برای پشتیبانی نیاز ندارد زیرا به طور مستقیم بر روی پایه قرار گرفته است و اغلب برای بارگیری سنگینترین اقلام به کار می رود، ظرفیت بار آن و در بسیاری از موارد عمق آن بیش از قفسه های بالاتر است تا پایداری قفسه و قابلیت مشاهده محصولات در قفسه پایین را افزایش دهد. گاهی اوقات در فروشگاه های بزرگ قفسه های تمام طبقات یک عمق دارند.
جنس قفسه های فروشگاهی از فلزاتی مانند آلومینیم و فولاد، چوب یا پلاستیک است. همچنین قفسه های مشبک یا پیچ و مهرهای، قفسه های پیش ساخته بدون پیچ و مهره، قفسه های دفتری، سیستم راک کفپوشدار سبک و سنگین و قفسه بندی راک شاخهای در فروشگاه ها استفاده می شوند.
عوامل مهم به هنگام انتخاب نوع قفسه بندی فروشگاهی
وقتی می خواهید نوع خاصی از قفسه بندی فروشگاهی را انتخاب کنید باید موارد زیر را در نظر بگیرید:
بودجه در دسترس چقدر است؟ هزینه هایی مانند اجاره محل، آب، برق و گاز و هزینه استخدام فروشنده در این میان مهم هستند.
بر اساس ویژگیهای کالاهایی که به نمایش در می آیند، کدام طرح قفسه بندی برای کمینه کردن هزینه ها و حداکثر کارایی و اثربخشی مناسب است؟
ابعاد قفسه ها چقدر باشد؟ و قفسه ها از چه جنسی باشند؟
حداکثر میزان وزنی که قفسه ها باید پشتیبانی کنند، چقدر است؟
انعطاف پذیری سیستم قفسه بندی چقدر باشد که بتواند نیازهای کنونی و آینده فروشگاه را پاسخ دهد؟
